Home / Voor opdrachtgevers

Social Return die uitvoerbaar is, vanaf de eerste regel in de aanbesteding

Voor gemeenten en andere aanbestedende diensten. Wij ondersteunen bij het ontwerpen, beoordelen en sturen van Social Return, zodat maatschappelijke ambities ook in de uitvoering landen.

In het kort
  • VoorGemeenten en aanbestedende diensten
  • FaseOntwerp · gunning · uitvoering
  • VormAdvies · begeleiding · trainingen

Social Return als instrument is krachtig, maar de uitvoeringspraktijk is weerbarstig. Wat in een uitvraag goed klinkt, blijkt na gunning vaak lastig invulbaar, door versnipperde belegging, onduidelijke verantwoordelijkheden of een mismatch tussen ambitie en haalbaarheid. SROI Specialist ondersteunt opdrachtgevers in álle fasen: van strategische keuzes vóór een aanbesteding tot beoordeling, sturing en evaluatie. Niet als toezichthouder, maar als praktijkgerichte sparringpartner die zowel het beleid als de uitvoeringspraktijk doorgrondt.

Waar wij ondersteunen

Zes vormen van ondersteuning

Onze betrokkenheid is doelgericht en proportioneel, geen project meer dan nodig.

Strategisch ontwerp
Vertaling van beleid naar uitvoerbare uitvraag, inclusief proportionaliteit en maatwerk per opdracht.
Eis, criterium of contractvoorwaarde
Onderbouwde keuze die past bij doel, branche en uitvoeringsruimte van de opdracht.
Beoordeling van plannen van aanpak
Inhoudelijke beoordeling op realisme, samenhang en voorspelbare uitvoerbaarheid.
Monitoring en contractsturing
Bewaking tijdens uitvoering, zowel op naleving als op het werkelijk gerealiseerde effect.
Trainingen voor beleid en inkoop
Praktijkgerichte training voor strategisch inkoop, contractmanagement en beleidsmedewerkers.
Evaluatie en lerende cyclus
Inzichten uit afgeronde opdrachten die het volgende ontwerp scherper maken.
Wat ons onderscheidt

Wij begrijpen de praktijk aan beide kanten van de tafel. Daardoor kennen wij de gevolgen van ontwerpkeuzes voordat ze in de markt liggen, en kunnen wij opdrachtgevers helpen bij keuzes die in de uitvoering houdbaar blijken.

Je neemt Social Return op zodra je organisatie beleid voert dat dit voorschrijft, vaak vanaf een bepaalde opdrachtwaarde die per gemeente of organisatie verschilt. Veel gemeenten hanteren hiervoor een eigen social return-beleid of verordening naast de wettelijke kaders. Check daarom altijd het inkoopbeleid van je eigen organisatie naast de Aanbestedingswet.
Social Return is niet wettelijk verplicht vanuit de Aanbestedingswet zelf, maar veel gemeenten en overheidsorganisaties hebben het via eigen beleid verplicht gesteld. Je kunt het inzetten in de verschillend vormen, afhankelijk van wat past bij de opdracht. De keuze bepaalt hoe streng en hoe toetsbaar de verplichting voor de opdrachtnemer wordt.
Er is geen landelijke drempelwaarde vanuit de wet; dit wordt per organisatie zelf vastgesteld in het inkoop- of social return-beleid. Veel gemeenten hanteren een grens ergens tussen de Europese aanbestedingsdrempel en het meervoudig onderhandse traject. Raadpleeg je eigen beleidsdocument voor de exacte grens die binnen jouw organisatie geldt.
Een goede SROI-eis beschrijft duidelijk het verplichte percentage of bedrag, de meetperiode, de toegestane invullingsvormen en de wijze van verantwoording. Vaag geformuleerde eisen leiden vaak tot discussie tijdens de uitvoering en bemoeilijken toetsing achteraf. Een eenduidige formulering, afgestemd op het bouwblokkenmodel, voorkomt dit.
Een veelgebruikt uitgangspunt is een percentage van de opdrachtsom of loonsom, vaak tussen de 2 en 5 procent, maar dit verschilt sterk per organisatie en sector. Het percentage moet realistisch zijn ten opzichte van de omvang en aard van de opdracht. Te hoog gegrepen percentages leiden vaak tot niet-naleving in de praktijk.
Je controleert dit via periodieke rapportages van de opdrachtnemer, aangevuld met een dossier dat de daadwerkelijke inzet onderbouwt. Bij grotere opdrachten is het gebruikelijk om tussentijdse voortgangsgesprekken in te plannen in plaats van alleen bij oplevering te toetsen. Zo kun je tijdig bijsturen als de opdrachtnemer achterloopt.
Bij niet-nakoming kun je de sancties toepassen die in het contract zijn vastgelegd, zoals een boete of korting op de betaling. Belangrijk is om dit proces zorgvuldig en met een goed dossier te doorlopen, zodat de sanctie juridisch houdbaar is. Vroegtijdig signaleren en het gesprek aangaan voorkomt vaak dat het zover hoeft te komen.
Dit verschilt per organisatie, maar vaak ligt de verantwoordelijkheid bij de inkoopafdeling in samenwerking met een contractmanager of de afdeling participatie/werk en inkomen. Een duidelijke interne rolverdeling voorkomt dat monitoring tussen wal en schip valt. Sommige gemeenten belegd dit bij een aparte social return-coördinator.
Ja, je kunt hiervoor externe ondersteuning inschakelen, bijvoorbeeld bij het formuleren van eisen, het opzetten van een monitoringsproces of het beoordelen van plannen van aanpak. Dit is met name waardevol als de benodigde kennis of capaciteit intern niet aanwezig is. SROI Specialist biedt hierin ondersteuning.