Wie vallen onder de doelgroep Social Return?

FAQ Wouter van Eijk 14 september 2026 2 min lezen

De doelgroep van Social Return is breed, maar niet iedereen zonder werk valt eronder. Het gaat specifiek om mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt: mensen die door een uitkeringssituatie, arbeidsbeperking, leeftijd, opleidingsniveau of andere omstandigheid moeilijker zelfstandig aan werk komen. Welke groepen concreet meetellen, staat niet landelijk vast: elke opdrachtgever legt de doelgroepdefinitie zelf vast in het inkoopbeleid of de aanbestedingsstukken. Ga bij iedere opdracht na hoe de doelgroep in de aanbestedingsstukken of het beleid van die specifieke opdrachtgever is afgebakend, in plaats van uit te gaan van onderstaande lijst als vaste norm.

Groepen die vrijwel altijd meetellen

  • Personen met een indicatie Beschut werk;
  • Personen met een arbeidsbeperking die onder de banenafspraak vallen (doelgroepregister);
  • Personen met een uitkering Participatiewet, WW, WGA, WIA, WAO;
  • Voortijdige schoolverlaters en kwetsbare jongeren die niet meer naar school kunnen;
  • Leerlingen Beroeps Opleidende Leerweg (BOL) en Beroeps Begeleidende Leerweg (BBL);
  • Leerlingen Voortgezet Speciaal Onderwijs (VSO) en Praktijkonderwijs (PrO);
  • Werkzoekende niet-uitkeringsgerechtigden (Nuggers);
  • Werkenden zonder startkwalificatie en kwetsbare werkende statushouders.

Het Werkcentrum (voorheen werkgeversservicepunt) in uw regio kan u als werkgever helpen om in contact te komen met mensen uit deze doelgroep.

Groepen die opdrachtgevers vaak aanvullend ook accepteren

Naast de kerngroepen hierboven verbreden sommige opdrachtgevers hun beleid met extra categorieën. Dit is geen vast onderdeel van elk Social Return-beleid en verschilt sterk per opdrachtgever, dus controleer dit altijd apart:

  • werkzoekenden van 50 jaar en ouder;
  • jongeren tot 27 jaar die moeite hebben met het vinden van werk;
  • mensen met een taalachterstand die daardoor lastiger instromen;
  • herintreders die langdurig buiten het arbeidsproces hebben gestaan, bijvoorbeeld door zorgtaken.

Waarom verschilt de doelgroep per opdrachtgever?

Social Return, en daarmee de doelgroep, is geen vastomlijnd gegeven. Er bestaat geen landelijke wet die voorschrijft welke groepen onder Social Return vallen: elke opdrachtgever kan dit naar eigen wensen vormgeven, zolang de voorwaarden proportioneel zijn en aansluiten bij de opdracht.

Die verschillen zijn soms lastig, ze zorgen weleens voor een roep om uniformering, maar ze zijn tegelijk ook functioneel: een opdrachtgever kan de doelgroep juist inzetten om aan te sluiten bij de eigen aard van de opdracht of organisatie.

Voor de banenafspraak geldt wel een landelijk doelgroepregister: wie daar precies onder valt, staat vast. Voor de bredere Social Return-doelgroep is dat niet zo, en dat is precies waarom u de doelgroepdefinitie altijd in de aanbestedingsstukken of het beleid van die specifieke opdrachtgever moet controleren.

Vanuit de praktijk van SROI Specialist

In de praktijk zie ik regelmatig dat opdrachtgevers de doelgroepdefinitie bewust laten aansluiten bij hun eigen aard of belang:

  • Een zorgorganisatie stuurt bij een aanbesteding aan op inzet van eigen cliënten, bijvoorbeeld door hen in te zetten bij een aanbesteding voor koffieautomaten, om deze bij te vullen en schoon te maken.
  • Een onderwijsinstelling vraagt om een bijdrage in de vorm van stageplaatsen, omdat zij er zelf belang bij heeft dat die plaatsen er zijn.
  • Een gemeente gebruikt de doelgroepdefinitie om aandacht te vragen voor lokale of regionale arbeidsmarktproblematiek, bijvoorbeeld door in te zetten op een groep die in die specifieke regio structureel buiten beeld blijft.

Doelgroep via een sociale onderneming

Naast rechtstreekse invulling accepteren opdrachtgevers vaak ook invulling via een sociale onderneming: een organisatie die structureel mensen uit de doelgroep in dienst heeft of begeleidt. Ook maatwerk voor specifieke doelgroepen kan binnen het beleid van een opdrachtgever passen, wanneer een standaardinvulling niet aansluit bij de situatie van de kandidaat.

Onze rol

SROI Specialist levert zelf geen kandidaten, detachering of personele invulling. Waar een sociale onderneming of een andere invullingspartij nodig is, verwijzen wij door binnen ons netwerk. We geven objectief advies: beoordelen of een voorgestelde invulling past binnen de doelgroepdefinitie van uw specifieke opdracht.

Hoe toont u aan dat iemand tot de doelgroep behoort?

Dit hangt af van de opdrachtgever, maar gaat doorgaans om een van deze bewijsstukken: een verklaring van de gemeente, een registratie vanuit UWV of het doelgroepregister, uitkeringsgegevens, opleidingsgegevens, of een verklaring van het werkcentrum.

Onze rol

Bij een 0-meting brengen wij in kaart welke bewijsvoering uw specifieke opdrachtgever vraagt en of uw beoogde kandidaten daaraan voldoen, voordat u de invulling inzet. Ook hier geldt: wij beoordelen en adviseren, de uiteindelijke keuze en uitvoering blijven bij u.

Veelgemaakte misverstanden

  • “Iedere nieuwe medewerker telt mee als Social Return.” Nee, alleen wanneer de kandidaat voldoet aan de doelgroepomschrijving van de opdrachtgever.
  • “De doelgroep is bij elke opdrachtgever hetzelfde.” Nee, iedere opdrachtgever kan andere voorwaarden hanteren, zoals hierboven beschreven.
  • “Social Return gaat alleen over mensen met een uitkering.” Nee, ook leerlingen uit BOL/BBL/VSO/PrO, mensen zonder startkwalificatie en, afhankelijk van het beleid, andere groepen kunnen meetellen.

Veelgestelde vragen

Telt iemand mee zodra hij of zij werkloos is? +

Nee. Werkloosheid alleen is niet voldoende; het gaat om een aantoonbare afstand tot de arbeidsmarkt zoals hierboven omschreven. Zie wat zijn mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt voor de precieze afbakening.

Hoe zet ik iemand uit de doelgroep concreet in als invulling? +

Dat is de volgende stap: van herkenning van de doelgroep naar een werkende invulling. Lees Hoe geef ik invulling aan Social Return?

WE
Wouter van Eijk
Directeur SROI Specialist BV · PSO-adviseur · Bidmanager
Wouter adviseert opdrachtgevers en opdrachtnemers over de praktische toepassing van Social Return binnen aanbestedingen, contractmanagement en maatschappelijke impact.
Deel dit artikel
LinkedIn
Weet u zeker dat uw kandidaten binnen de doelgroep vallen?
Een Quickscan brengt in korte tijd in beeld hoe de doelgroep in uw specifieke opdracht is afgebakend en of uw beoogde invulling daarbinnen past.