Waarom passen opdrachtgever Social Return toe?
Opdrachtgevers, meestal gemeenten en andere aanbestedende diensten, nemen Social Return op in hun inkoopbeleid om via concrete opdrachten bij te dragen aan een inclusievere arbeidsmarkt. Door bij een opdracht een sociale voorwaarde te stellen, vaak in de vorm van een Social Return-verplichting, koppelen ze publieke uitgaven direct aan werkgelegenheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Hieronder de belangrijkste redenen waarom opdrachtgevers hiervoor kiezen.
- 1. Bijdragen aan uitdagingen op de arbeidsmarkt
- 2. Vergroten van arbeidsparticipatie
- 3. Verbinden van onderwijs en arbeidsmarkt
- 4. Effect op de markt van opdrachtnemers
- 5. Bevorderen van sociaal ondernemerschap
- 6. Bijdragen aan bredere maatschappelijke opgaven
- 7. Meer dan alleen werk
- 8.
- 9. Veelgestelde vragen
Bijdragen aan uitdagingen op de arbeidsmarkt
De arbeidsmarkt kent tegelijk krapte in sommige sectoren en groepen die structureel buiten beeld blijven. Opdrachtgevers zetten Social Return in om die mismatch te verkleinen: door bij opdrachten te vragen om betrokkenheid van bijvoorbeeld mensen met een beperking, langdurig werkzoekenden, statushouders, jongeren zonder diploma of ouderen zonder baan, ontstaat werkgelegenheid juist waar die het hardst nodig is.
Vergroten van arbeidsparticipatie
Een Social Return-verplichting dwingt organisaties die voor de overheid werken om mensen een kans te geven die normaal buiten de boot vallen. Voor de opdrachtgever is dit een manier om arbeidsparticipatie te vergroten zonder daarvoor een aparte uitvoeringsorganisatie op te tuigen: de verplichting wordt via de opdracht zelf gerealiseerd. Een plaatsing is voor de kandidaat vaak de eerste stap richting duurzame werkhervatting.
Verbinden van onderwijs en arbeidsmarkt
Door leerwerktrajecten, stages en praktijkleren als onderdeel van de Social Return-invulling te accepteren, kunnen opdrachtgevers via hun opdrachten ook bijdragen aan het voorkomen van voortijdige schooluitval en het versterken van de brug tussen onderwijs en werk.
Effect op de markt van opdrachtnemers
Doordat opdrachtgevers Social Return als eis of gunningscriterium opnemen, verandert het gedrag van inschrijvers. Een goed doordachte invulling kan voor een opdrachtnemer de positie in de aanbesteding versterken of extra punten opleveren op gunningscriteria, en het ontbreken van een plan kan juist tot uitsluiting leiden. Dat mechanisme is precies waarom de verplichting werkt: opdrachtgevers zetten hun inkoopkracht in om marktpartijen te bewegen tot sociale invulling die zonder die eis niet vanzelf zou ontstaan.
Bevorderen van sociaal ondernemerschap
Opdrachtgevers die Social Return structureel in hun beleid opnemen, stimuleren daarmee ook inkoop bij sociale ondernemingen en jobcoaching. Dat verankert maatschappelijk leiderschap niet alleen bij henzelf, maar ook bij de partijen waarmee ze samenwerken.
Bijdragen aan bredere maatschappelijke opgaven
De reikwijdte gaat verder dan werkgelegenheid alleen. Via hun inkoopbeleid dragen opdrachtgevers met Social Return ook bij aan:
- Vermindering van armoede en sociale uitsluiting
- Versterking van sociale cohesie in wijken en regio’s
- Bevordering van gelijke kansen en diversiteit op de werkvloer
- Activering van mensen die langdurig langs de zijlijn stonden
Omdat Social Return plaatsvindt binnen concrete opdrachten, is de maatschappelijke impact dicht bij huis en relatief goed te volgen.
Meer dan alleen werk
Voor de opdrachtgever is Social Return niet louter een instrument om plekken te vullen. Het gaat ook om ontwikkeling, het leren van nieuwe vaardigheden en het versterken van sociale netwerken van de doelgroep. Organisaties die dit serieus toepassen in hun beleid, dragen bij aan een samenleving waarin iedereen kan meedoen, ongeacht achtergrond, beperking of opleidingsniveau.
Wil je als opdrachtgever Social Return effectief en aantoonbaar vormgeven in je aanbestedingen? SROI Specialist ondersteunt aanbestedende diensten bij het opstellen, uitvoeren en verantwoorden van een Social Return-beleid dat werkt in de praktijk. Neem contact op.
Veelgestelde vragen
Is Social Return voor opdrachtgevers wettelijk verplicht?
Nee, er is geen landelijke wettelijke verplichting; opdrachtgevers bepalen zelf of en hoe ze Social Return toepassen, mits proportioneel aan de opdracht.
Hoe stel ik als opdrachtgever vast of Social Return past bij mijn opdracht?
Dat hangt af van de omvang, aard en looptijd van de opdracht. Lees meer in Social Return-verplichting.
Hoe geven opdrachtnemers concreet invulling aan een Social Return-eis?
Zie Social Return invullen voor de mogelijke invulvormen.
Hoe laat ik als opdrachtgever mijn Social Return-beleid beoordelen of opzetten?
Dat kan via een adviestraject bij SROI Specialist.